Geoloji qazma maşını
HQ/NQ/PQ/BQ ölçülərində kern nümunəli qazma üçün maşınlar.
Geoloji qazma maşınları kern nümunəsini zədələmədən çıxarmaq üçün yüksək dövrlərdə və dəqiq yük nəzarəti ilə işləyir. Wireline sistemi kern borusunu boruları çıxarmadan qaldırmağa imkan verir. Bu maşınlar filiz və tikinti materialları kəşfiyyatı, mühəndis-geoloji axtarışlar və hidrogeoloji işlər görən şirkətlər üçündür.
Su quyusu maşınından fərqi
Su quyusu maşını böyük diametrli quyunu tez açmaq üçün qurulub. Geoloji maşının məqsədi isə kiçik diametrli almaz balta ilə süxuru kəsib bütöv kern çıxarmaqdır. Buna görə o, daha yüksək dövrlərdə fırlanır, baltaya düşən yükü dəqiq tənzimləyir və kern borusunu qaldırmaq üçün xüsusi bucurqadla təchiz olunur.
Wireline necə işləyir
Kern borusu qazma borularının içində, baltanın üstündə yerləşir. Kern borusu dolduqda qazma dayandırılır, kəndirə bağlı tutucu (overşot) boruların içi ilə aşağı endirilir, kern borusunu tutur və yuxarı qaldırır. Kern çıxarıldıqdan sonra boş kern borusu yenidən aşağı buraxılır. Bütün bu müddətdə borular quyuda qalır və quyunun divarlarını qoruyur. Boruların hamısını qaldırmaq yalnız baltanı dəyişmək lazım olduqda tələb olunur.
Əsas göstəricilər
Geoloji maşının qazma dərinliyi kern ölçüsünə görə verilir: ölçü kiçik olduqca maşın daha dərinə qaza bilir. Orta sinif maşın üçün təxmini nümunə:
| Ölçü | Qazma dərinliyi (nümunə) |
|---|---|
| BQ | 1000 m-ə qədər |
| NQ | 800 m-ə qədər |
| HQ | 600 m-ə qədər |
| PQ | 350 m-ə qədər |
Digər vacib göstəricilər qaldırma qüvvəsi, fırlanma başlığının dövrləri və momenti, maili qazma bucağı və wireline bucurqadının kəndir uzunluğudur.
Maşın necə seçilir
- Dərinlik və ölçü. Layihənin ən dərin quyusu və ən böyük kern ölçüsü maşının sinfini müəyyən edir.
- Maili quyular. Filiz kəşfiyyatında quyular çox vaxt bucaq altında qazılır. Maşının dirəyi lazımi bucağa qurula bilməlidir.
- Ərazi. Dağlıq və çətin ərazilər üçün tırtıllı və ya hissələrə ayrılan maşınlar, yollara yaxın obyektlər üçün yük maşını üzərində olanlar uyğundur.
- Su təchizatı. Kern qazması su tələb edir. Suyun daşınması və təkrar istifadəsi planlaşdırılmalıdır.
Komplektə nə daxildir
Maşınla yanaşı işə başlamaq üçün eyni ölçüdə almaz baltalar, genişləndirici muftalar, kern boruları, overşot, qazma boruları, palçıq nasosu və kern qutuları lazımdır. Bu avadanlıqlar ölçülər üzrə «Geologiya avadanlıqları» bölməsindədir.
Müraciət edərkən layihənin məqsədini, quyuların dərinliyini və kern ölçüsünü, maili qazma tələbini və ərazinin şəraitini bildirin.